Bộ truyện Doraemon (ドラえもん) – Fujiko F. Fujio & Fujiko A. Fujio

Năm 2008, chính phủ Nhật Bản đã chọn Doraemon làm đại sứ hoạt hình chính thức của Nhật Bản. Thế nhưng trước đó 15 năm, danh hiệu này đã được giới thiếu nhi Việt Nam trao tặng không chính thức cho chú mèo máy thông minh kia, khi mà loạt truyện tranh Đôrêmon do NXB Kim Đồng giới thiệu đã lập tức “làm mưa làm gió” trong thị trường đọc của giới học sinh, khiến cho ngày thứ Ba – ngày có tập truyện mới phát hành, trở nên ngày được chờ đón nhiều nhất trong tuần.

 Thật ra hình ảnh Doraemon đã xuất hiện ở Việt Nam tử trước đó khoảng 10 năm, trên những mẫu decal nhỏ “tặng kèm” với những viên kẹo chewing gum xinh xẻo do Thái Lan sản xuất cũng mới vừa được giới thiệu với giới trẻ Việt Nam. Vào thời điểm đó, Doraemon và 5 anh em siêu nhân Power Rangers là những nhân vật xuất hiện nhiều nhất trên những miếng decal này. Và một cách nghiễm nhiên, những ai có chú ý đến chú mèo máy tròn vo kỳ cục này cũng cho rằng đó là một nhân vật siêu anh hùng, siêu hành động của văn hóa phương Tây.

Mãi cho đến khi cầm trên tay những cuốn truyện tranh xinh xắn và vẫn chưa có bản quyền do NXB Kim Đồng làm liều theo một cách ‘rất Việt Nam”, giới trẻ Việt Nam mới thật sự biết Doraemon và nhóm bạn học sinh Nhật Bản kia thật ra là những ai.Để rồi  gần như ngay lập tức, một cơn “Đôrêmonmania” nổ ra. Dư chấn của cơn sốt hóa rồ này vẫn còn đến ngày nay, trong tâm thức của một thế hệ mà tuổi thơ của họ đã trải qua giai đoạn mà Việt Nam đang trên đường hòa nhập vào thế giới truyện tranh thế giới, hay chính xác hơn, thế giới Manga.

Đến ngày nay, Doraemon vẫn chiếm vị trí độc tôn trong những bộ truyện tranh Nhật Bản được yêu thích nhất ở Việt Nam và trên toàn thế giới. Thật khó có thể giải thích được vì sao Doraemon được yêu mến đến thế. Một ý tưởng sáng tác độc đáo được phát triển một cách khoa học; những cốt truyện chặt chẽ được đầu tư cả về chiều sâu ý tưởng lẫn những chi tiết nhấn đắt giá; những tình tiết gay cấn hấp dẫn đan xen với những tình huống hài hước tự nhiên. Những nét vẽ điêu luyện và thậm chí sự gợi cảm cũng được trưng dùng khi cần thiết. Tất cả những điều này đều có thể tìm thấy ở những bộ truyên tranh Nhật Bản xuất sắc khác. Nhưng Doraemon vẫn khác tất cả.

Có lẽ đó là do hiệu ứng “lần đầu tiên”. Trong lần đầu tiên này, NXB Kim Đồng lại lựa chọn “sản phẩm số một” của một trong những nền văn hóa truyện tranh hàng đầu thế giới, vì vậy hiệu ứng để lại thật sâu đậm và khó mà diễn tả thành lời. Những cái tên Nôbita, Chaien và Xêkô đã trở thành một dạng tính từ mô tả những đức tính mà ai-cũng-biết-đó-là-gì. Gần đây, khi bộ Doraemon được tái bản lần mới nhất theo cách trình bày đúng như nguyên tác (truyện được in từ sau ra trước, tranh được bố cục từ trái qua phải, và do đó tránh được “hiệu ứng thuận tay trái” thường thấy ở những bộ manga dịch), các nhân vật đã được trả lại tên gốc của mình, bao gồm Nobi Nobita, Minamoto Shizuka, Goda Takeshi aka Gian, Honekawa Suneo, Dekisugi Hidetoshi,… Đó là một bước tiến về lý, khi chúng ta đã có ý thức tôn trọng nguyên tác và phải hiểu rằng thật ra không ai có quyền thay đổi tên họ, ngày tháng, sự kiện… của một tác phẩm mà không có sự đồng ý của tác giả. Nhưng đó cũng là một bước lùi về tình, khi mà những cái tên “lạ hoắc” trên khó mà gợi lại được những cảm xúc êm đềm của những Đôrêmon, Nôbita, Xuka, Chain, Xêkô và Đêkhi đến từ quá khứ của ngày hôm qua.

Leave a Reply